Norma ISO 9001:2008

Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (ISO) opublikowała z datą 15 listopada 2008 r. normę ISO 9001:2008 Quality management systems - Requirements, która zastępuje ISO 9001:2000.

ISO 9001:2008 nie zawiera nowych wymagań w porównaniu z normą z 2000 r.

Polskie wydanie tej Normy zostało zatwierdzone przez Prezesa PKN dnia 23 lutego 2009 r. i (PN-EN ISO 9001:2009 Systemy zarządzania jakością - Wymagania). Wprowadzane zmiany mają na celu poprawę spójności wymagań normy i kompatybilności z ISO 14001:2004. Te postanowienia, które budziły wątpliwości i wymagały interpretacji, zapisano w sposób bardziej przejrzysty i jednoznaczny. Zmieniono sformułowania w tych miejscach, w których istniała możliwość błędnego tłumaczenia. Niektóre zagadnienia przedstawiono w bardziej logiczny i przejrzysty sposób, np. wymagania dotyczące nadzoru nad zapisami, auditów wewnętrznych, nadzoru nad wyrobem niezgodnym. W wielu punktach dodano uwagi ułatwiające zrozumienie lub wyjaśnienie wymagań, których dotyczą, np. procesów realizowanych na zewnątrz, nadzoru nad dokumentami, zasobów ludzkich, środowiska pracy, percepcji klienta, co do tego, czy organizacja spełniła wymagania klienta.

Zwraca się uwagę, że informacje podane w uwagach nie stanowią wymagań. Służą one wyłącznie do ułatwienia zrozumienia lub wyjaśnienia wymagań, których dotyczą.

Wszystkim zainteresowanym bardzo może ułatwić zidentyfikowanie zmian i korzystanie z najnowszego wydania normy Załącznik B wyszczególniający wszystkie wprowadzone zmiany w stosunku do ISO 9001:2000.

Ważność certyfikacji na zgodność z ISO 9001:2000

Certyfikacja na zgodność z ISO 9001:2008 i/lub krajowymi odpowiednikami jest możliwa wyłącznie od oficjalnej publikacji ISO 9001:2008 i po rutynowym (planowanym) audicie w nadzorze lub ponownej certyfikacji na zgodność z ISO 9001:2008. Dokładnie:

1. Tylko do 30 czerwca 2009 audity certyfikujące mogły być przeprowadzane zarówno według starego jak i nowego wydania normy, zaś od 1 lipca 2009 tylko i wyłącznie według nowego wydania normy ISO 9001,
2. Certyfikaty wydane w związku z nowymi certyfikacjami przeprowadzonymi przed 1 lipca 2009 według ISO 9001:2000 zachowują ważność do 15 listopada 2010,
3. Jeżeli ważność wydanych wcześniej certyfikatów na zgodność z ISO 9001:2000 upływa przed 15 listopada 2010, to przejście na nową normę może nastąpić przy audicie ponownej certyfikacji (wznowieniu) - zalecane rozwiązanie - lub przy najbliższym audicie nadzorującym.
4. Jeżeli ważność wydanych wcześniej certyfikatów na zgodność z ISO 9001:2000 upływa po 15.11.2010, to najbliższy audit nadzorujący powinien być przeprowadzony na zgodność z normą ISO 9001:2008.

ISO 9001:2000

15 grudnia 2000 nastąpiła aktualizacja rodziny norm ISO 9000. Była ona odpowiedzią na pojawiające się wyzwania nowoczesnego zarządzania i spowodowała, że wszystkie organizacje posiadające wdrożony system zapewnienia jakości wg norm ISO 9000:1994 musiały przystosować istniejący system do wymagań ówczesnej nowej normy. Firmy, które planowały wdrożenie systemu jakości po 2000 roku, musiały wdrażać system zarządzania jakością spełniający już wymagania nowej normy ISO 9001:2000. Zmiana tytułu normy z systemów zapewnienia jakości, na systemy zarządzania jakością wskazała, że system powinien obejmować wszystkie obszary zarządzania w organizacji proponując w tym celu dodatkowe narzędzia:

• Politykę i cele (dla wyrobów, procesów i komórek organizacyjnych).
• Podejście procesowe do organizacji.
• Konieczność dokonywania pomiarów, analiz ich wyników i doskonalenia organizacji i wyrobów.
• Docenia role klienta nakazując określanie jego potrzeb, ustanowienie efektywnego systemu komunikacji i ocenę satysfakcji.

Podstawowe elementy ISO 9001:2000

Aby uzyskać najlepsze rezultaty, niezbędne jest zapoznanie się i zrozumienie ośmiu zasad zarządzania jakością, na których oparto nowelizację normy. Należy także zapoznać się z wprowadzonymi pojęciami i terminologią. Oto osiem najistotniejszych zasad, które należy spełnić, aby osiągnąć założone cele to:

• Koncentracja na kliencie - Zrozumienie aktualnych i przyszłych potrzeb klienta. Wyjście naprzeciw jego wymaganiom oraz przewidywanie i wyprzedzenie oczekiwań, jakie klient może wyrazić.
• Przywództwo - Powinno uwzględniać cele, kierunek działania oraz kreować wewnętrzne środowisko organizacji. Powinno sprzyjać pełnemu zaangażowaniu pracowników organizacji do osiągnięcia założonych celów.
• Zaangażowanie ludzi - Uzyskanie całkowitego zaangażowania ludzi umożliwia pełne wykorzystanie ich zdolności z maksymalną korzyścią dla organizacji.
• Podejście procesowe - Założony wynik osiąga się bardziej efektywnie, gdy zasoby i działania zarządzane są jako proces.
• Podejście systemowe do zarządzania - Zidentyfikowanie systemu wzajemnie zależnych procesów, zrozumienie współzależności i umiejętne zarządzanie przyczynia się do zwiększenia skuteczności i efektywności działania organizacji.
• Ciągłe doskonalenie - Stałym celem organizacji jest ciągłe doskonalenie.
• Opieranie się na faktach w podejmowaniu decyzji - Skuteczne decyzje opierają się na logicznej analizie posiadanych danych i informacji.
• Wzajemne korzystne powiązania dostawców. - Ustanowienie wzajemnie korzystnych powiązań między organizacją i jej dostawcami podnosi zdolność do generowania zysków.